Hiệu quả từ liên kết chăn nuôi lợn, gà theo tiêu chuẩn VietGAP tại xã Minh Lộc, huyện Hậu Lộc
Với việc triển khai đồng bộ nhiều giải pháp trong việc thúc đẩy phát triển nông nghiệp theo chuỗi giá trị trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa. Nhiều mô hình, chuỗi liên kết sản xuất trong chăn nuôi được hình thành và dần chứng minh được hiệu quả. Trong đó, liên kết chăn nuôi theo hình thức liên kết sản xuất – tiêu thụ theo tiêu chuẩn VietGAP đang là hướng đi bền vững giúp nâng cao hiệu quả sản xuất và thu nhập cho người chăn nuôi và doanh nghiệp.

Trang trại chăn nuôi lợn khép kín theo chuỗi liên kết với công ty C.P Việt Nam tại xã Minh Lộc, huyện Hậu Lộc.
Huyện Hậu Lộc là một huyện ven biển có lợi thế địa hình bằng phẳng, hệ thống giao thông thuận tiện thích hợp để phát triển chăn nuôi gia súc, gia cầm tập trung quy mô lớn theo chuỗi giá trị. Những năm gần đây, huyện Hậu Lộc đã đẩy mạnh chăn nuôi gia súc, gia cầm theo chuỗi giá trị với sự tham gia của các doanh nghiệp lớn cả trong và ngoài tỉnh như: C.P, Phú Gia,… Xã Minh Lộc, huyện Hậu Lộc là một trong những xã đi đầu trong việc hình thành các liên kết chăn nuôi lợn, gà theo tiêu chuẩn VietGAP. Theo thống kê, toàn xã Minh Lộc có 56 trang trại chăn nuôi đạt tiêu chí 02 năm 2020 của Bộ Nông nghiệp và môi trường. Trong đó, có 45 trang trại chăn nuôi lợn, gà liên kết sản xuất – tiêu thụ theo tiêu chuẩn VietGAP (đảm bảo đáp ứng đầy đủ 14 quy trình thực hành chăn nuôi tốt như: chuồng trại, con giống, vệ sinh, thức ăn, dịch bệnh,….). Khác với các chuỗi liên kết sản xuất chăn nuôi khác tại nhiều địa phương, tại xã Minh Lộc tất cả 45 trang trại chăn nuôi lợn, gà đều được công ty cổ phần chăn nuôi C.P Việt Nam liên kết sản xuất theo hình thức đặt hàng. Công ty cổ phần chăn nuôi C.P Việt Nam (thuộc Tập đoàn C.P GROUP – là một trong những doanh nghiệp chăn nuôi lớn nhất tại Thái Lan) có trụ sở tại hầu hết các tỉnh thành ở Việt Nam. Vì là doanh nghiệp lớn, có tiềm lực kinh tế mạnh và có thị trường tiêu thụ phủ rộng tại nhiều Quốc gia trên toàn thế giới nên qua đó hình thành được các liên kết chăn nuôi bền vững, người chăn nuôi cũng rất yên tâm sản xuất không lo giá cả thị trường biến động. Trong liên kết, toàn bộ chi phí về con giống, thức ăn, kỹ thuật, vắc xin, điện nước và các vật tư khác trong chăn nuôi đều được công ty cung cấp toàn bộ từ khi bắt đầu cho đến lúc xuất chuồng. Trong suốt quá trình chăn nuôi, công ty đều cử cán bộ kỹ thuật xuống từng trang trại để hướng dẫn kỹ thuật chăn nuôi đạt theo tiêu chuẩn VietGAP và giám sát, theo dõi thường xuyên để đảm bảo người chăn nuôi luôn thực hiện đúng quy trình kỹ thuật để phòng chống dịch bệnh hiệu quả và sản phẩm luôn đạt chất lượng.

Liên kết chăn nuôi lợn theo tiêu chuẩn VietGAP tại xã Minh Lộc, huyện Hậu Lộc
Về phía người chăn nuôi chỉ phải chuẩn bị về chuồng trại, hệ thống cấp thoát nước, thông gió,…và công chăn nuôi. Theo dõi tình trạng sức khỏe vật nuôi hàng ngày; ghi chép đầy đủ thông tin về toàn bộ quá trình chăn nuôi: giống, thức ăn, thuốc, tiêm phòng, bệnh tật, thời gian xuất bán; lưu giữ hồ sơ chăn nuôi tối thiểu 12 tháng sau khi kết thúc lứa nuôi. Điểm đặc biệt trong liên kết này là ngoài chi phí đầu tư xây dựng chuồng trại ban đầu, các chủ trang trại chăn nuôi gần như không phải bỏ ra bất kỳ một chi phí nào trong khâu sản xuất mà chỉ cần bỏ công chăm sóc và được công ty trả công theo sản lượng đạt được sau mỗi lần xuất chuồng. Người chăn nuôi cũng không cần quan tâm lo lắng đầu ra cho sản phẩm vì đã có công ty bao tiêu toàn bộ. Tuy lợi nhuận có thể không cao nhưng đảm bảo luôn bền vững, lâu dài và người chăn nuôi luôn luôn có lãi.
Điển hình trong liên kết chăn nuôi lợn, gà theo tiêu chuẩn VietGAP tại xã Minh Lộc phải kể đến trang trại chăn nuôi gà của gia đình ông Nguyễn Văn Tơm (thôn Minh Thành, xã Minh Lộc) với hơn 7.000 con/trại/lứa. Mỗi năm trang trại ông nuôi 3 lứa, với 7 trại gà hàng năm trang trại ông có gần 150.000 con. Sản lượng bình quân hàng năm đạt 375 tấn/năm. Với giá công ty trả cho đối với mỗi tấn sản phẩm trung bình từ 0,7 – 1 triệu đồng/tấn tùy theo chất lượng của sản phẩm cho doanh thu đạt từ 262 – 375 triệu đồng. Trừ chi phí cho lợi nhuận đạt từ 200 – 315 triệu đồng/năm. Theo ông Tơm chia sẻ: Nếu so sánh với các chuỗi liên kết khác có thể lợi nhuận không cao bằng nhưng đảm bảo cho người chăn nuôi có lợi nhuận và không phải phụ thuộc vào thị trường. Một ví dụ tiêu biểu nữa chứng minh hiệu quả trong chăn nuôi theo liên kết theo tiêu chuẩn VietGAP là trang trại chăn nuôi gà của gia đình anh Mai Văn Tư với hơn 6.500 con/trại/lứa, với 7 trại gà hàng năm tổng đàn trang trại anh đạt 136.500 con. Sản lượng trung bình đạt trên 340 tấn/năm. Trừ chi phí cho lợi nhuận trung bình đạt từ 180 – 280 triệu đồng/năm. Đây là một khoản thu nhập không nhỏ giúp gia đình anh thoát nghèo và từng bước vươn lên làm giầu trên chính mảnh đất quê hương. Theo kế hoạch, trong thời gian sắp tới nếu thuê thêm được đất anh sẽ đầu tư mở thêm 3 trại chăn nuôi gà nâng tổng số trại chăn nuôi lên 10 trại.
Ngoài các liên kết chăn nuôi gà mang lại hiệu quả kinh tế thì liên kết chăn nuôi lợn theo tiêu chuẩn VietGAP cũng đang là điểm sáng trong phát triển chăn nuôi theo chuỗi giá trị tại xã Minh Lộc, huyện Hậu Lộc. Trong liên kết chăn nuôi lợn với công ty CP điển hình phải kể đến liên kết của trang trại anh Nguyễn Văn Đảng và anh Nguyễn Văn Quang với tổng đàn mỗi trang trại đều là 450 con/năm. Sản lượng bình quân đạt từ 54 tấn/năm. Với mức giá công ty thanh toán cho mỗi tấn lợn hơi trung bình từ 4,5 – 5 triệu đồng/tấn hàng năm cho doanh thu dao động từ 243 – 270 triệu đồng/năm. Với hình thức liên kết này, người chăn nuôi chỉ phải thuê từ 1 đến 2 lao động nên tiết kiệm được đáng kể chi phí qua đó tối đa hóa được lợi nhuận sản xuất. Trừ đi chi phí nhân công cho lợi nhuận trung bình đạt từ 180 – 210 triệu đồng/năm. Nếu so với thời điểm giá lợn hơi tăng cao thì thu nhập của trang trại anh Đảng và anh Quang có thể không bằng nhưng lại ổn định và không sợ thua lỗ trong những thời điểm giá thị trường đi xuống. Trang trại cũng tạo việc làm thường xuyên cho 1 – 2 lao động với mức thu nhập trung bình từ 6 triệu đồng/người/tháng cũng góp phần tạo công ăn việc làm, giúp gia tăng thu nhập, cải thiện đời sống cho người dân địa phương vốn còn nhiều khó khăn.
Hiệu quả từ liên kết chăn nuôi lợn, gà theo tiêu chuẩn VietGAP tại xã Minh Lộc đang là bước đi đúng đắn trong định hướng phát triển và tái cơ cấu lại ngành nông nghiệp của huyện Hậu Lộc nói riêng và tỉnh Thanh Hóa nói chung. Để đẩy mạnh phát triển các trang trại chăn nuôi theo chuỗi liên kết, huyện Hậu Lộc tiếp tục chỉ đạo chuyển đổi đất nông nghiệp kém hiệu quả chuyển sang mô hình trang trại chăn nuôi tập trung theo hướng công nghệ cao, đạt tiêu chuẩn VietGAP phù hợp với quy hoạch tái cơ cấu và tích tụ đất đai cũng như quy hoạch Nông thôn mới. Mở rộng và nâng cao chất lượng các chương trình tập huấn về kỹ thuật chăn nuôi theo tiêu chuẩn gắn với chuỗi giá trị sản xuất – tiêu thụ, các quy trình chăn nuôi và biện pháp phòng, chống dịch bệnh hiệu quả cho đàn vật nuôi.
Mạnh Tùng